İman Kavramı ve İmanla İlgili Kavramlar

İman Kavramı ve İmanla İlgili Kavramlar

Bir insanın Müslüman olması için öncelikle Allah’a iman etmesi gerekir. İman, Allah’ın peygambere tebliğ ettiği dinî hususların tamamına inanmak ve onları tasdik etmektir. Bu imana sahip kişiye mümin, imanın gereğini tam bir teslimiyetle yerine getiren kişiye ise Müslüman denir.

İman, öncelikle tasdike dayalı bir kavramdır. Tasdik, Allah’ın peygamberler aracılığıyla göndermiş olduğu vahyin doğruluğuna kesin olarak inanma ve bu vahye içtenlikle bağlanma anlamına gelir. Kişi, İslam’ın iman esaslarını kalbiyle tasdik ederek mümin olur.

İman, tasdik açısından ikiye ayrılır: İman edilmesi gereken hususların araştırılmadan, taklide dayalı olarak benimsenmesine taklidî iman denir. Daha önce iman edilmiş hususların tefekkür edilerek tasdik edilip kabullenilmesine ise tahkikî iman adı verilir.

Ebu Hanife, imanı “dil ile ikrar ve kalp ile tasdik” olarak tanımlamaktadır. İkrar, kalp ile tasdik edilen imanın dil ile söylenmesidir. İmanın rükünleri dil ile ikrar ve kalp ile tasdiktir.

Kelimeitevhit ve Kelimeişehadet

İslam dininin temelinde tevhit inancı vardır. Tevhit, Allah’ın zatında, sıfatlarında, fiillerinde ve ilah oluşunda tek olduğunu zihin ve kalp yoluyla kabul etmek demektir. Kelimeitevhit “Lâ ilâhe illallah / Muhammedürrasulüllâh” şeklindedir ve “Allah’tan başka ilah yoktur, Muhammed Allah’ın elçisidir.” anlamına gelir.

Kelimeişehadet ise “Eşhedü ellâ ilâhe illallah / Ve eşhedü enne Muhammeden abdühû ve rasûlüh” şeklinde ifade edilir. Anlamı ise “Allah’tan başka ilah olmadığına ve Hz. Muhammed’in O’nun kulu ve elçisi olduğuna gönülden inanır, sözle de ifade ederim.”dir. Allah’a inanmakla birlikte başka varlıkları O’na ortak koşmaya ise şirk denir.

Takva ve İhsan

Takva, insanların her türlü tutum ve davranışlarında kulluk bilinciyle hareket etmesi ve Allah ile kurdukları bağı zedelemekten korkmasıdır. Takva sahibi insanlar, Allah’ı sevmeyi ve O’nun koyduğu tüm kurallara samimi olarak uymayı hayatlarının temel amacı olarak görürler. İslam’a göre insanlar arasındaki tek üstünlük ölçütü takvadır.

İhsan ise sözlükte “iyi ve güzel davranma, güzel yapma, bağışta bulunma” gibi anlamlara gelir. İhsan kavramı; imanın özünü, ruhunu ve kemale ermiş hâlini ifade eder. İhsan sahipleri; anne babaya ve diğer insanlara iyi davranırlar, adalet ilkesinden sapmazlar, öfkelerine hâkim olurlar, Allah’a derin bir sevgi ve saygı duyarlar.