4. Türk Halklarının Ortak Millî Oyunları
Halk oyunları ve danslar
Türk topluluklarının müzik ve oyunları yaşadıkları bölgelere göre farklı adlar ve biçimler kazanmıştır. Anadolu ve Orta Doğu’da Halay, Azerbaycan’da Yallı, Özbeklerde Lezgi, Kazak ve Kırgızlarda Kara Corga, Kırım Türklerinde Kaytarma yaygındır. Zeybek oyunu da Orta Asya ve Sibirya halk oyunlarıyla benzerlikler taşır.
Azerbaycan’daki Yallı oyunu, el ele tutuşma ve daire biçiminde hareket etme özellikleriyle ortak ritüel kökleri yansıtır.
Ata sporları ve geleneksel oyunlar
Güreş; küreş ve küres adlarıyla Orta Asya, İdil-Ural, Kafkasya, Anadolu ve Balkan Türkleri arasında düğünlerde, bayramlarda ve özel günlerde yapılır. Kırgızlarda kökbörü, Kazaklarda kökpar, Özbeklerde köpkari veya oğlak, Türkmenlerde owlakgapdy olarak bilinen oyunlar da atlı geleneksel sporlardır. Payga veya bayga adı verilen at yarışları da yaygındır.
Çovgan, at üzerinde oynanan ve modern polo türleriyle ilişkilendirilen bir oyundur. Dokuz kumalak, ak terek, ak süyek ve aşık oyunları ise Türk topluluklarında görülen çocuk ve zihin oyunları arasındadır.
Güreş ve Kökbörü
Güreş, Manas ve Alpamış destanlarında da güçlü ve yiğit kahramanların özelliği olarak yer alır. Türkiye’de Kırkpınar Yağlı Güreşleri, Tataristan, Başkortostan ve Çuvaşistan’da Sabantoy bayramındaki Köreş müsabakaları, Özbek ve Kazak güreş turnuvaları bu mirasın günümüzdeki örnekleridir.
Kökbörü, iki takımın at üzerinde oğlağı belirli bir yere ulaştırmak için yarıştığı Orta Asya kökenli bir oyundur. Oyun, çeviklik ve ata hâkimiyet gerektirir; kökbörü adı bozkurtla ilişkilendirilir.
Ortak oyun ve sporlar; dayanışma, cesaret, çeviklik, topluluk bilinci ve geleneklerin kuşaktan kuşağa aktarılması gibi değerleri yaşatır. Aynı oyunun farklı bölgelerde farklı adlarla oynanması, Türk dünyasındaki ortak kültürel köklere işaret eder.