Siyaset Kurumu ve Önemi

Siyaset Nedir?

Siyaset Arapça kökenli bir sözcüktür. Devlet işlerini düzenleme, yürütme sanatı anlamına gelmektedir. Eski Yunan filozoflarından Aristoteles siyaseti yurttaşların, toplumu ilgilendiren işlerle ilgili olarak yaptıkları faaliyetler olarak tanımlamıştır. Günümüzde siyaset; devlet, ülke ve insan yönetimi diye tanımlanabilir.

Siyaset, insanlık tarihinde sürekli varlığına ihtiyaç duyulmuş; insanların niçin ve nasıl bir araya geldiğini ve birlikte yaşamanın gerekliliği ve şekli ile ilgili yapılan tartışmaların merkezinde yer alan bir kurumdur.

Siyaset Kurumunun Temel İşlevleri

• Yönetim işlerini yürütmek ve kamu düzenini sağlamak.
• Kanunlar yapmak, kanunları uygulamak ve uygulama sırasında çıkabilecek sorunları gidermek.
• Vatandaşların ekonomik, sosyal ve kültürel ihtiyaçlarını gidermek.
• İç ve dış tehlikelere karşı ülkenin bağımsızlığını korumak.
• Bireylerin temel hak ve özgürlüklerini güvence altına almak ve adaleti sağlamak.
• Ülke sınırları içinde ve dışında milli çıkarları korumak.

Temel Kavramlar

• Birey: Bir toplumu oluşturan ve toplumun bir üyesi olan, belirli nitelikleri bulunan insandır.
• Devlet: Amacı, toplumsal düzenin, adaletin ve toplumun iyiliğinin sağlanması olan; belli bir toprak parçası (vatan) üzerinde yerleşmiş bir insan topluluğuna (halka) dayanan ve bu topraklar üzerinde bulunan her şey üzerinde meşru kontrole (otoriteye) sahip; siyasal bir örgütle (hükümet) donanmış bir organizasyondur. Devletin varlığı için zorunlu olan üç temel öge vardır: toprak parçası (vatan), bir insan topluluğu (millet) ve egemenlik.
• Millet: Toprak, ekonomik yaşam, dil, ruhsal yapı ve kültürel özellikler yönünden benzerlik gösteren ve devleti kuran en geniş insan topluluğudur.
• Egemenlik (Hakimiyet): Milli sınırlar içinde devletin en üstün yetki ve güç sahibi olması, uluslararası sistemde ise mutlak bağımsızlığı anlamına gelir. Devletin iktidar gücünü hiçbir iç veya dış baskı olmadan kullanmasıdır.
• İktidar: Bir toplumda halkı yönetme gücüne sahip olan kişi ya da kişilerdir.
• Meşruiyet (Yasallık): Bir toplumda iktidarı elinde bulunduranların, yönetme gücünü yasalara uygun olarak elde etmesi ve bu gücünü yasalara uygun olarak sürdürmesidir.
• Seçim: Demokrasinin olmazsa olmaz koşuludur. Ülkeyi yönetme yetkisini belli bir süre için kullanacak kişilerin, her yurttaşın özgür ve eşit oyuyla, gizli oylama ve açık sayımla belirlenmesidir.
• Hak: Bireyin başka bireylerden ya da kurumlardan isteyebileceği, talepte bulunabileceği her şeydir.
• Özgürlük: Yasaların çizdiği sınırlar düzleminde bireylerin hiçbir baskı altında kalmadan kendi iradeleri düzleminde serbestçe hareket edebilmeleridir.
• Eşitlik: Yasalar karşısında bireyler arasında herhangi bir ayrımın (cins, renk, ırk, yaş, eğitim, etnik köken vb) yapılmamasıdır.
• Adalet: En genel anlamda herkese hak ettiğini vermektir.
• Otorite: Bir kişi ya da grubun kendine sağladığı itaat ve güven, hakimiyet ve emretme kudreti, yaptırım koyma ve kullanma gücüdür.
• Hükümet: Devletin yapısı içinde siyasal sorumluluğu taşıyan, meclisin onayı ile kurulan devletin en etkili yürütme organıdır.
• Sivil Toplum: Devletten bağımsız olarak, tamamen gönüllü birlikteliğe dayalı ve üyelerinin çıkarlarının ötesinde toplumsal çıkar amaçlı çalışan, kar amaçsız ve yasal çerçevede faaliyet gösteren kuruluşlardır (vakıf, dernek, sendika, oda, kooperatif, kulüp, platform gibi).