Veda Haccı ve Veda Hutbesi
Veda Haccı
Allah Resulü, Hicret'in onuncu yılında hacca gideceğini ilan ederek imkanı olan herkesin bu yolculuk için hazırlıklarını tamamlamasını istedi. Medine ve çevresinde kısa zamanda binlerce Müslüman bir araya geldi. Medine'den yola çıkıldıktan sonraki konak yerlerinde de birçok kafile onlara katıldı. Yola çıktıktan dokuz gün sonra Mekke'ye giren Hz. Peygamber'in yanındaki Müslümanların sayısı böylece on binleri buldu.
Zilhicce'nin dördünde Pazar günü Mekke'ye ulaşan Hz. Peygamber doğruca Mescid-i Haram'a gitti. Tavaf ve say yaparak umresini tamamladı. Veda Hutbesi adıyla bilinen konuşmalarının ilkini Çarşamba günü Ebtah'ta yaptı. Zilhicce'nin sekizinci günü Allah Resulü, umre yapıp ihramdan çıkanların tekrar ihrama girmelerini ve Mina'ya hareket etmelerini emretti.
Hz. Peygamber öğle namazından önce Arafat'ta İslam'ın temel prensipleri, uygulamasına son verilen cahiliye adetleri, temel haklar ve dokunulmazlıklar gibi konuların yer aldığı bir konuşma yaptı. Veda hutbelerinin en çok bilinen kısmını oluşturan bu hitabın ardından Hz. Peygamber vakfe yerine geldi. Gün boyu süren vakfe sırasında Müslümanlar onun yanına gelip hacla ilgili sorular sordular. Hz. Peygamber kendisine sorulan soruları tek tek cevapladı. Dinin tamama erdirildiğini haber veren ayet de burada nazil oldu.
Veda Hutbesi'nin Ana Konuları
- Can, mal ve namusun dokunulmazlığı
- Cahiliye Devri'ndeki faiz ve kan davalarının kaldırılması
- Kadın hakları ve onlara iyi davranılması
- Müslümanların kardeşliği ve birbirlerinin mallarına haksız yere el uzatmamaları
- Herkesin kendi işlediği suçtan sorumlu olması
- Miras hukuku ve vasiyet kuralları
- Emanetlerin sahiplerine iade edilmesi
- Borçların ödenmesi ve kefalet
- Temel ibadetlerin yerine getirilmesi
- Yöneticilere itaat ve Allah'ın kitabına uyulması
- Kur'an ve sünnetin emanet bırakılması
- İnsanlar arasında üstünlüğün ancak takva ile olduğu
Veda Hutbesi'nden: Ey insanlar! Biliniz ki Rabbiniz birdir, atanız da birdir. Bütün insanlar Adem'den gelmiş, Adem de topraktan yaratılmıştır. Arabın Arap olmayana, Arap olmayanın Araba; beyazın siyaha, siyahın da beyaza hiçbir üstünlüğü yoktur. Allah katında üstünlük ancak takva iledir.
Veda Hutbesi'nden: Ey insanlar! Kadınların haklarına riayet etmenizi ve bu hususta Allah'tan korkmanızı tavsiye ederim. Siz kadınları Allah'ın emaneti olarak aldınız. Onların namus ve iffetini Allah adına söz vererek helal edindiniz.
Veda Hutbesi'nden: Ey müminler! Size iki emanet bırakıyorum. Onlara sımsıkı sarıldığınız takdirde bir daha asla yolunuzu şaşırmazsınız. Bunlar Allah'ın kitabı Kur'an'la peygamberinin sünnetidir.
Örnek: Veda Haccı sırasında yüz binden fazla Müslüman, Hz. Peygamber'le birlikte hac görevini yerine getirmiştir. Allah Resulü ilk defa bu kadar büyük bir kalabalığa hitap etmiş ve Müslümanlara hac vazifelerini öğretmiştir.