Modernleşme ve Küreselleşmenin Etkisi
Modernleşme
Geleneksel toplumların modern toplumlara dönüşme sürecini, bu süreçte yaşanan bilimsel, ekonomik, teknolojik, endüstriyel, demografik ve politik değişimleri ifade eden bir kavramdır.
Modernleşmenin Göstergeleri:
- Siyasal alanda demokrasinin temel kurum ve ilkeleriyle egemen olması
- Ekonomik alanda kapitalist üretim tarzının yerleşmesi
- Sosyal alanda kentleşme ve altyapı hizmetlerinin yaygınlaşması
- Haberleşme teknolojilerinin gelişmesi
- Geleneksel ilişkilerin çözülmesi
Modernleşmede; bilim, teknoloji, ekonomi vb. alanlarda daha ileri kabul edilen ülkelerin etkisi çok fazladır. Bu nedenle modernleşme daha ziyade gelişmiş ülkelerdeki yeniliklerin taklit edilmesi ya da benimsenmesi esasına dayanır. Daha çok yönetici elitler tarafından gerekli görülen planlı bir toplumsal değişmedir.
Küreselleşme
Ulaşım ve iletişim teknolojilerindeki gelişmeler sonucunda politik, sosyal, ekonomik ve kültürel ilişkilerin millî sınırları aşarak dünyaya yayılması ve dünyadaki toplumlarının birbirlerine yakınlaşma ve bütünleşme sürecine küreselleşme denir.
Teknolojik gelişmeler, ekonomik ve ideolojik etkenler küreselleşmenin ana etkenleridir. Küreselleşme süreci kitle iletişim araçlarının hayatımızdaki rolünü daha da artırmıştır.
Küreselleşmenin Olumlu Yanları:
- Bilgi ve iletişim teknolojileri sayesinde dünya üzerindeki mesafeler kısalmış, farklılıklar en aza inmiştir.
- Siyasal özgürlüklere, demokrasiye ve insan haklarına saygının artması ile toplumlar daha demokratik hâle gelmiştir.
- Ülkeler arasında meydana gelen yakınlaşma işbirliğinin geliştirilmesine katkı sağlamıştır.
- Sermayenin dünya genelinde dolaşımın kolaylaşması ile yabancı yatırımlarda artış kaydedilmiştir.
- İnsanlığın ortak değerleri oluşmaya başlamıştır.
- Ortak eğitim politikaları yoluyla ülke vatandaşları arasında ortak kavrayış ve anlayışlar gelişmiştir.
Küreselleşmenin Olumsuz Yanları:
- Gelişmekte olan ulusal devletler ekonomik, siyasal ve kültürel açıdan büyük devletlerin açık etkisine maruz kalmıştır.
- Küreselleşme, sanayileşmesini tamamlamış ülkeleri daha avantajlı duruma getirmiş ancak gelişmekte olan ya da geri kalmış ülkelerin ekonomilerinde istikrarsızlıklara yol açmıştır.
- Dünya pazarının genişlemesi ve bütünleşmesi, topluluklar arasındaki sosyo-ekonomik eşitsizliğin artmasına yol açmıştır.
- Günümüzde yaşadığımız birçok sosyal problem (küresel çevre felaketleri, savaşlar, ekonomik krizler, salgın hastalıklar) küreselleşmenin bir sonucudur.
- Yerel ve ulusal alışkanlıklar, inançlar, âdetler erozyona uğramış, geleneksel yapının aşınması toplumsal çöküntülere yol açmıştır.
Örnek: \"Bir Afrika müziği, bir Türk misafirperverliği, bir İspanyol dansı küreselleşmeye feda edilmemelidir.\" sözü, küreselleşmenin kültürel çeşitliliği yok etmemesi gerektiğini vurgular. Küresel kültürün içinde kaybolmadan ayakta durulabilmesi, kültürel zenginliklerimizin yaşatılabilmesi büyük önem taşımaktadır.
15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü: Ülkemizde 15 Temmuz'da yaşananlar tüm dünyada eşi benzeri olmayan bir demokratikleşme mücadelesidir. Millî iradeyi yok saymaya alışmış emperyalist güçler çeşitli terör örgütlerinin taşeronluğuyla ülkemizdeki seçilmiş millî iradeye darbe yapmaya kalkışmış, Türk Milleti bu hain girişimi canları pahasına büyük bir demokratikleşme savaşı vererek yok etmeyi başarmıştır.